از دست رفتن دندان می تواند معضلات زیادی برای افرادی که به تازگی یا چند سالی است دندان یا دندانی از دست داده اند ایجاد می کند. در این مقاله به علل نبود دندان ها، مشکلاتی که ایجاد می کند و روش های جایگزین کردن دندان اشاره شده است.
| موضوع | علل | توضیحات |
|---|---|---|
| علل | پوسیدگی دندان | عدم رعایت بهداشت عفونت و در نهایت کشیدن دندان بیماریهایی مثل دیابت نوع ۲ و فشار خون هم پوسیدگی را تشدید میکنند. |
| بیماری لثه و پریودنتال | شایعترین علت از دست رفتن دندان شروع با التهاب و خونریزی لثه سپس عفونت و آسیب به استخوان نگهدارنده دندان. | |
| ضربه و ترما | تصادف سقوط ضربه ورزشی دندانهای جلویی بیشتر در معرض خطر هستند. | |
| ژنتیک | بیماریهای ارثی مثل دیسپلازی اکتودرمال عدم ایجاد یا افتادن زودهنگام دندان میشوند. | |
| مشکلات ناشی از نبود دندان | مشکل در خوردن غذا تغییر در گفتار کاهش تراکم استخوان فک پیری ظاهری کاهش عزت نفس و اعتماد به نفس کاهش موفقیت در مصاحبه شغلی. | |
| روش های جایگزینی دندان از دست رفته | بریج یا پل دندانپزشکی | روش موقت برای جایگزینی ۱ تا ۳ دندان کنار هم. نیاز به تراشیدن دندانهای سالم مجاور دارد. |
| ایمپلنت دندان | بهترین روش جایگزینی (دائمی). ظاهر و عملکرد مشابه دندان طبیعی ماندگاری بالا تحریک رشد استخوان فک سهولت در تمیز کردن تنها عیب: هزینه بالاتر. | |
| دندان مصنوعی | ارزانترین و دمدستترین روش. مناسب برای جایگزینی یک یا چند یا تمام دندانهای از دست رفته. | |
3 علت اصلی علت از بین رفتن دندان ها چیست؟
مهم ترین دلایلی که در نهایت منجر به از دست رفتن دندان می شوند عبارتند از:
1. پوسیدگی دندان
عدم مراقبت اصولی از دندان و رعایت نکردن نکات بهداشت دهان و دندان می تواند باعث پوسیدگی دندان ها شود. اگر پوسیدگی دندان برطرف و ترمیم نشود می تواند در نهایت باعث عفونت دندان شود که آن هم مستلزم برداشتن و کشیدن دندان است.
البته در برخی موارد حتی اگر بهداشت دهان و دندان رعایت شود ممکن است دندان زودتر دچار پوسیدگی شود. به عنوان مثال بیماری های خاصی وجود دارد که می تواند باعث ایجاد این مشکل شود.
مثلا دو بیماری رایج در این خصوص دیابت نوع 2 و فشار خون بالا است که می تواند بیماری لثه شما را تشدید کرده و باعث از دست دادن دندان شود. علاوه بر این، وارد شدن آسیب به دندان یا تصادفات شدید می تواند دلیل دیگری برای از دست دادن دندان ها باشد.
2. بیماری لثه و پریودنتال
بیشترین علتی که می تواند موجب از دست رفتن دندان ها شود وجود بیماری لثه و پریودنتال است. این مشکل در جهان بسیار شایع است و مردم زیادی با آن دست و پنجه نرم می کنند.
این بیماری شامل دو مرحله التهاب (ژنژویت) و عفونت شدید لثه (پریودنتیت) است که ناشی از تشکیل پلاک و جرم دندانی و نفوذ آن به زیر خط لثه است. علائم اولیه بیماری های لثه معمولا خونریزی و تورم لثه است. با گسترش عفونت، ممکن است باکتری ها و عفونت به استخوانی که دندان را نگاه داشته منتقل شوند و باعث آسیب استخوانی و در نهایت از دست رفتن دندان شود.
3. ضربه و تروما
ضربه به دندان میتواند باعث شکستن دندان شده و حتی در برخی موارد ممکن است باعث از بین رفتن آن شود. تروما ممکن است به دنبال ضربه ناگهانی به دندان، سقوط شدید، تصادفات ورزشی، یا حتی برخورد با شیء سخت باشد.
4. ژنتیک
شاید باورش سخت باشد که ژنتیک هم بتواند باعث از دست رفتن دندان ها شود. اما واقعیت آن است که در برخی موارد، ممکن است وراثت و ژنتیک بتواند مانع از تشکیل دندان و یا افتادن آن شود.
به عنوان مثال یک نوع بیماری ارثی به نام دیسپلازی اکتودرمال وجود دارد که می تواند در از دست رفتن دندان ها نقش موثری داشته باشد. در چنین مواردی، ممکن است دندان عقل از بین رفته باشد، یا دندان های های ثنایای طرفی (پیش) اصلا وجود نداشته باشند. این مساله می تواند باعث بروز مشکل در جویدن غذا سوء تغذیه در افراد مبتلا شود.
به جز این، نبود دو دندان طرفی پیش می تواند باعث ایجاد فاصله بین دندان های دیگر، کج شدن دندان ها شود، که نیازمند درمان ارتودنسی خواهد بود. همچنین نبود دندان می تواند موجب تخریب استخوان فک شود.
از دست رفتن دندان چه مشکلاتی برای ما ایجاد می کند؟
نبودن دندان به جز اینکه زیبایی را تحت تاثیر قرار می دهد می تواند مشکلات زیر را برای افرادی پیش بیاورید که مجبور به کشیدن دندان شده اند یا به نوعی دندان خود را از دست داده اند:
- مشکل در خوردن غذا
- عدم هماهنگی دندان ها و فک
- تغییر در گفتار
- کاهش تراکم استخوان فک
- مسن تر به نظر رسیدن
- اضطراب و افسردگی
- کاهش عزت نفس
- کاهش موفقیت در مصاحبه های شغلی
چگونه دندان های از دست رفته خود را جایگزین کنیم؟
به طور کلی 3 روش برای جایگزینی دندان های از دست رفته وجود دارد که شامل بریج یا پل دندان، ایمپلنت دندان و دندان مصنوعی می شود. این روش ها در ادامه به طور خلاصه توضیح داده شده اند.
1. بریج یا پل دندانپزشکی
بریج یا پل دندانپزشکی یک روش موقت برای پر کردن جای خالی دندان از دست رفته است. زمانی که یک یا نهایتا 3 دندان در کنار هم از دست رفته باشند می توان با کمک بریج جای آن ها را پر کرد. برای نصب بریج باید دندان های مجاور سالم باشند.
2. ایمپلنت های دندانی
بهترین روش جایگزین دندان از دست رفته ایمپلنت دندان است. با از بین رفتن دندان خود، می توانید طی یک عمل جراحی، صاحب دندانی شوید که تا آخر عمر با ظاهری دقیقا مشابه دندان های برایتان کار خواهد کرد.این روش به دلیل گران بودن کمتر مورد توجه است اما طی چند سال اخیر تعداد افرادی که خواهان کاشت دندان با ایمپلنت هستند تقریبا رو به افزایش است.
ایمپلنت دندان به دلیل مزایای بیشتری که نسبت به روشهای دیگر دارد، به عنوان بهترین روش جایگزینی دندان از دست رفته شناخته میشود. برخی از این مزایا عبارتند از:
- ماندگاری بالا: ایمپلنت دندان، به دلیل اینکه به صورت پایدار در استخوان قرار میگیرد، ماندگاری بالایی دارد و میتواند برای سالها یا حتی دههها در دهان باقی بماند.
- شبیه به دندان طبیعی است: ایمپلنت به عنوان یک روش جایگزین دندان از دست رفته از نظر شکل و رنگ مطابق با دندانهای طبیعی ما است.
- سهولت در مراقبت و نگهداری: نسبت به روشهای دیگر جایگزینی دندان، ایمپلنت دندان به راحتی تمیز میشود و نیازی به مراقبت خاصی ندارد.
- بهبود ظاهر و عملکرد دهان: ایمپلنت دندان ظاهر و عملکرد طرح لبخند را بهبود میبخشد و میتواند به شما اعتماد به نفس بیشتری ارائه دهد.
- داشتن اثرات مثبت بر روی استخوان فک: در ایمپلنت دندان، پیچ تیتانیومی به صورت مستقیم در استخوان قرار میگیرد و با تحریک استخوان، رشد و تقویت آن را تحریک میکند.
با توجه به این مزایا، ایمپلنت دندان به عنوان بهترین روش جایگزینی دندان از دست رفته در نظر گرفته میشود. با این حال، برای انتخاب روش جایگزینی دندان مناسب، بهتر است با دندانپزشک خود مشورت کنید تا بهترین روش را برای شما تعیین کند.
3. پروتزهای دندان مصنوعی
دندان مصنوعی ارزان ترین و دم دست ترین روش جایگزین دندان از دست رفته است. چند مدل دندان مصنوعی وجود دارد که می تواند پاسخگوی نیاز افراد بدون دندان باشد. دندان مصنوعی می تواند جایگزین بیش از 1 دندان از دست رفته یا تمام دندان ها در هر دو قوس فکی باشد.
پاسخ به سوالات رایج
دندانی که درمان ریشه یا عصب کشی شده به عنوان یک دندان مرده در نظر گرفته می شود. زیرا هیچ بافت زنده ای داخل آن نیست.
خیر بعد از آلوده شدن عصب دندان باید درمان ریشه انجام داد که این فرآیندی برگشت ناپذیر است.
حداکثر ۶ ماه تا یک سال؛ بعد از آن استخوان تحلیل میرود و کاشت ایمپلنت سخت تر می شود.
بله در برخی موارد، به جای ایمپلنت، با بستن فاصله توسط ارتودنسی جای خالی پر میشود.
بله، زیرا برای نصب بریج باید دو دندان سالم کناری تراشیدهشوند.