وقتی تصمیم می گیرید دندان هایتان را با ارتودنسی ثابت ردیف کنید، اولین دوراهی بزرگ این است که سراغ همان سیم های فلزی قدیمی بروید یا براکت های شفاف و زیباتر را انتخاب کنید. بسیاری از مراجعان ما نگران دیده شدن بیش از حد فلز در دهانشان هستند و از طرف دیگر می ترسند که روش های سرامیکی قدرت کافی نداشتهباشند. در این مقاله می خواهیم خیلی روراست و دقیق درباره فرق ارتودنسی سرامیکی و فلزی صحبت کنیم تا بدانید کدام یک واقعاً با سبک زندگی و بودجه شما سازگارتر است.
نگاهی سریع به تفاوت های اصلی میان دستگاه های فلزی و سرامیکی
پیش از اینکه وارد جزییات شویم، در این جدول یک نمای کلی از این دو سیستم را برای شما آماده کرده ایم تا بدانید هر کدام در چه بخشی قوی تر عمل می کنند. این جدول به شما کمک می کند تا درک بهتری از فرق ارتودنسی سرامیکی و فلزی پیدا کنید.
| ویژگی مورد مقایسه | ارتودنسی فلزی سنتی | ارتودنسی سرامیکی (شفاف) |
|---|---|---|
| میزان دیده شدن | کاملاً مشخص و نقره ای رنگ | نامحسوس و همرنگ مینای دندان |
| مقاومت در برابر شکستن | بسیار سخت و مقاوم در برابر ضربه | حساس تر و احتمال لب پر شدن بیشتر |
| سرعت حرکت دندان ها | به دلیل اصطکاک کم بسیار سریع است | کمی کندتر از مدل های فلزی است |
| تغییر رنگ و لکه | به هیچ وجه تغییر رنگ نمی دهد | خود براکت رنگ نمی گیرد اما کش ها چرا |
| هزینه نهایی درمان | مقرون به صرفه ترین روش است | گران تر از روش سنتی است |
براکت های فلزی از نظر کارایی و خیلی چیزهای دیگر بهترند
بسیاری از مردم وقتی نام ارتودنسی را می شنوند، ناخودآگاه یاد سیم های فلزی می افتند. براکت های فلزی از فولاد ضد زنگ با کیفیت بالا ساخته می شوند و دهه هاست که به عنوان استاندارد طلایی درمان شناخته می شوند. مهم ترین فرق ارتودنسی سرامیکی و فلزی در این است که مدل های فلزی عملاً خراب نشدنی هستند. شما می توانید با خیال راحت تری (البته با رعایت نکات ایمنی) غذا بخورید و نگران کنده شدن یا شکستن آن ها نباشید.
یکی از مزایای بزرگ فلز این است که متخصص ارتودنسی می تواند نیروهای بسیار دقیق و سنگینی را به دندان ها وارد کند. به همین خاطر، برای ناهنجاری های شدید فکی و دندان های خیلی کج، معمولاً فلز انتخاب اول است. همچنین، اصطکاک بین سیم و براکت فلزی بسیار کم است که باعث می شود دندان ها سریع تر سر جای خودشان سُر بخورند.
چرا بسیاری از متخصصان هنوز هم سیم کشی فلزی را بهترین گزینه می دانند
از نگاه ما ارتودنتیست ها، قابلیت اطمینان حرف اول را می زند. براکت های فلزی در طول درمان تغییر شکل نمی دهند و چون به خوبی به دندان می چسبند، جلسات اورژانسی برای چسباندن مجدد براکت در آن ها کمتر است. در واقع، فرق ارتودنسی سرامیکی و فلزی در اینجا خودش را نشان می دهد که در مدل فلزی، ما کنترل کامل و بی نقصی روی حرکت ریشه ها داریم و با کمترین دغدغه می توانیم پیچیده ترین کیس ها را به سرانجام برسانیم.
ارتودنسی سرامیکی انتخابی هوشمندانه برای کسانی است که به زیبایی لبخند اهمیت می دهند
این روش در واقع پاسخ علم به کسانی بود که به خاطر ظاهر “سیم کشی” دندان ها، از درمان فراری بودند. براکت های سرامیکی از ترکیبات پلی کریستال یا مونوکریستال ساخته می شوند که یا کاملاً شفاف هستند یا دقیقاً همرنگ دندان های شما تولید می شوند. بزرگترین فرق ارتودنسی سرامیکی و فلزی در این است که وقتی لبخند می زنید، اطرافیان به سختی متوجه می شوند که شما دستگاه ارتودنسی در دهان دارید.
این روش به شدت در میان بزرگسالان، مدیران، اساتید و نوجوانانی که روی ظاهرشان حساس هستند محبوب شده است. شما در طول دو سال درمان، مجبور نیستید لبخندتان را در عکس ها پنهان کنید. با وجود سیم های همرنگ دندان (روکش دار)، این سیستم تقریباً با دندان های طبیعی شما ادغام می شود.
آیا براکت های شفاف واقعاً به اندازه مدل های فلزی نامرئی هستند؟
باید صادق باشیم؛ این براکت ها کاملاً نامرئی نیستند اما بسیار محو به نظر می رسند. اگر کسی از فاصله یک یا دو متری به شما نگاه کند، شاید اصلاً متوجه دستگاه ها نشود. با این حال، ضخامت براکت های سرامیکی معمولاً کمی بیشتر از مدل های فلزی است تا بتوانند مقاومت شان را حفظ کنند. این موضوع یکی دیگر از موارد فرق ارتودنسی سرامیکی و فلزی است که باعث می شود در روزهای اول، حس کنید لب هایتان کمی بیشتر از قبل جلو آمده است.
بررسی تفاوت های اساسی در میزان مقاومت و استحکام این دو روش درمانی
یکی از چالش های جدی در مورد براکت سرامیکی، بحث شکنندگی آن است. سرامیک مثل چینی یا شیشه است؛ یعنی در برابر فشارهای جابجایی دندان عالی عمل می کند اما در برابر ضربه های ناگهانی (مثل گاز زدن یک ته دیگ سفت یا برخورد توپ به صورت) ممکن است لب پر شود یا بشکند.
در مقابل …
فلز در برابر ضربه فقط خم می شود یا براکتش کنده می شود، اما خودش خرد نمی شود. به همین دلیل اگر فرزند شما ورزشکار است یا اهل خوردن خوراکی های ترد و سفت هستید، دانستن فرق ارتودنسی سرامیکی و فلزی از نظر مقاومت، بسیار حیاتی است. شکستن هر براکت سرامیکی نه تنها هزینه اضافی برای شما دارد، بلکه به دلیل نیاز به تعویض، درمان را چند هفته عقب می اندازد.
آیا براکت های سرامیکی واقعاً به مرور زمان تغییر رنگ می دهند و زرد می شوند؟
خودِ براکت های سرامیکی امروزی ضد لک هستند و به هیچ وجه با خوردن قهوه یا غذاهای رنگی، تغییر رنگ نمی دهند. اما نکته ظریف در فرق ارتودنسی سرامیکی و فلزی، مربوط به کش های کوچکی است که دور براکت ها قرار می گیرند.
این کش ها (اورینگ ها) پلاستیکی هستند و به راحتی رنگ می گیرند. اگر شما ارتودنسی سرامیکی داشتهباشید و مدام پفک، زعفران یا قهوه میل کنید، این کش های شفاف، زرد یا نارنجی می شوند. چون خود براکت سفید است، این زردی کش ها خیلی توی چشم می زند و انگار دندان هایتان کثیف است. البته نگران نباشید، این کش ها هر ماه در مطب عوض می شوند، اما در آن بازه یک ماهه باید خیلی مراقب تغذیه تان باشید.
سرعت جابجایی دندان ها در این دو سیستم چقدر با هم تفاوت دارد
علم فیزیک می گوید وقتی دو سطح فلزی (سیم فلزی و براکت فلزی) روی هم می لغزند، کمترین اصطکاک ایجاد می شود. اما وقتی یک سیم فلزی می خواهد از داخل یک شیار سرامیکی رد شود، اصطکاک بیشتری ایجاد می شود. این یعنی در فرق ارتودنسی سرامیکی و فلزی، سرعت حرکت دندان ها در مدل سرامیکی ممکن است حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد کمتر باشد.
برای بیمارانی که می خواهند هر چه سریع تر دستگاه ها را از دهان باز کنند، فلز گزینه بهتری است. اما اگر صبور هستید و چند ماه طولانی تر شدن درمان در عوض زیبایی بیشتر برایتان مهم نیست، سرامیکی انتخاب اول شما خواهد بود. ما معمولاً به بیماران می گوییم که نتیجه نهایی در هر دو روش یکسان است، فقط مسیر رسیدن به آن کمی متفاوت است.
بیشتر بخوانید: الاینر شفاف بهتر است یا ارتودنسی سرامیکی؟ (بررسی تخصصی)
هزینه های نهایی درمان برای بیمار در کدام روش اقتصادی تر است
از نظر مالی، کفه ترازو به نفع براکت های فلزی سنگینی می کند. تولید سرامیک های باکیفیت پزشکی فرآیند پیچیده ای دارد و خودِ قطعات برای متخصص گران تر تمام می شود. همچنین زمان بیشتری که متخصص برای کار با این قطعات ظریف می گذارد، باعث می شود قیمت ارتودنسی سرامیکی بالاتر باشد.
در بررسی فرق ارتودنسی سرامیکی و فلزی از نظر بودجه، باید به هزینه های احتمالی شکستن هم فکر کنید. در بسیاری از کلینیک ها، اگر براکت فلزی کنده شود، با هزینه کمی دوباره چسبانده می شود، اما اگر براکت سرامیکی خرد شود، شما باید هزینه خرید یک قطعه جدید را هم بپردازید. پس اگر به دنبال یک درمان اقتصادی و بی دردسر هستید، سیم کشی فلزی برنده میدان است.
مقایسه جزییات بهداشتی و راحتی بیمار در طول دوره درمان
برای اینکه بدانید در زندگی روزمره چه حسی خواهید داشت، این مقایسه دقیق را در جدول دوم مطالعه کنید.
| پارامتر راحتی و بهداشت | ارتودنسی فلزی | ارتودنسی سرامیکی |
|---|---|---|
| راحتی بافت نرم دهان | ممکن است در ابتدا باعث خراشیدگی شود | به دلیل سطح صیقلی تر معمولاً راحت تر است |
| سهولت در مسواک زدن | به دلیل براکت های کوچک تر راحت تر است | براکت های بزرگتر تمیزکاری دقیق تری می خواهند |
| جدا کردن از دندان | بسیار آسان و بدون آسیب به مینا | نیاز به مهارت زیاد متخصص برای جلوگیری از ترک مینا |
| تنوع رنگی | می توانید هر ماه کش های رنگی جذاب بگذارید | معمولاً فقط از کش های سفید یا شفاف استفاده می شود |
چگونه بر اساس سبک زندگی خود بهترین تصمیم را بگیرید
در نهایت، انتخاب بین این دو روش به این بستگی دارد که شما چقدر با خودتان و اطرافیان تان روراست هستید. اگر فردی هستید که در محیط های رسمی فعالیت دارید و نمی خواهید تمام تمرکز مخاطب روی سیم های دهان شما باشد، حتماً هزینه بیشتر را بپذیرید و سراغ سرامیکی بروید. اما اگر ورزشکار هستید، کودک بازیگوشی دارید یا بودجه محدودی برای درمان در نظر گرفتهاید، خب ارتودنسی فلز بهتر است.
بسیاری از مراجعان ما یک راه میانه را انتخاب می کنند ….
این افراد برای دندان های فک بالا که موقع لبخند زدن کاملاً مشخص است از ارتودسی سرامیکی استفاده می کنند و برای فک پایین که کمتر دیدهمیشود، براکت های فلزی می گذارند.
این کار باعث می شود هم از مزیت زیبایی بهره مند شوید و هم هزینه هایتان را مدیریت کنید. یعنی می خواهم بگویم که درک صحیح فرق ارتودنسی سرامیکی و فلزی به شما اجازه می دهد تا با دیدی باز، ترکیبی را انتخاب کنید که بیشترین آرامش را برایتان فراهم کند.
بیشتر روی انتخاب متخصص تمرکز کنید ….
فراموش نکنید که مهم تر از نوع براکت، مهارت متخصصی است که این قطعات را روی دندان های شما نصب می کند. یک متخصص خوب می تواند با هر دو سیستم، لبخندی برای شما بسازد که تا آخر عمر با افتخار آن را به نمایش بگذارید. ما در کلینیک های خود همواره قبل از شروع درمان، نمونه های واقعی هر دو مدل را به شما نشان می دهیم تا با لمس کردن و دیدن آن ها از نزدیک، با اطمینان کامل تصمیم بگیرید.
سوالات متداولی که درباره تفاوت های این دو روش می پرسند
خیر، میزان درد و فشار به نوع براکت ربطی ندارد و به نیروی سیم ها مربوط است. فقط ممکن است سرامیک به دلیل ضخامت کمی بیشتر، در ابتدا کمی لب ها را حجیم تر نشان دهد.
بله امکان پذیر است اما این کار هزینه زیادی دارد.
معمولاً پیشنهاد نمی شود.
براکت های فلزی خیلی راحت تر از دندان جدا می شوند. جدا کردن براکت های سرامیکی سخت تر است.