شما در این صفحه با نحوه مراقبت و نگهداری از پلاک های ارتودنسی متحرک (یا همان نامرئی) و شیوه صحیح تمیز کردن آن ها آشنا خواهید شد. اما قبل از آن اگر مایلید درباره منظم شدن دندان ها با الاینر شفاف یا پلاک متحرک بیشتر بدانید می توانید به صفحه “همه چیز درباره ارتودنسی نامرئی” مراجعه کنید. در آنجا فیلم و عکس و توضیحات دکتر درویش پور در خصوص این روش مدرن ارتودنسی را می بینید.
جدول خلاصه کلی بایدها و نبایدهای مراقبت از ارتودنسی نامرئی
| دسته | عنوان | توضیح خلاصه |
|---|---|---|
| بایدها (۷ مورد) | ۱. تمیز کردن مرتب | روزی دو بار پلاکها را تمیز کنید (ترجیحاً هنگام مسواک زدن خودتان). |
| ۲. شستشو بعد از درآوردن | هر بار پلاک را از دهان خارج کردید، با آب تمیز آبکشی کنید (قبل از گذاشتن مجدد). | |
| ۳. نگهداری در آب | وقتی پلاک را درآوردید، در لیوان آب تمیز قرار دهید (خشک نشود). | |
| ۴. مسواک و نخ دندان خودتان | قبل از گذاشتن مجدد پلاک، حتماً دندانهایتان را مسواک و نخ دندان بکشید. | |
| ۵. نگهداری در کاور مخصوص | پلاک را در کیس یا کاور خودش بگذارید تا گم نشود. | |
| ۶. دستگاه اولتراسونیک | بهترین روش تمیز کردن عمقی؛ لکههای ریز را از بین میبرد. | |
| ۷. غوطهوری در محلول | هفتهای یک بار در محلول مخصوص یا سرکه سفید قرار دهید. | |
| نبایدها (۶ مورد) | ۱. خمیردندان ممنوع | خمیردندان به پلاک خراش میزند → محل تجمع باکتری، بو و تغییر رنگ. |
| ۲. مایع ظرفشویی یا صابون ملکی خوب است (ضرر ندارد) | اشتباه نشود: در متن گفته صابون ملکی ممنوع نیست، بلکه مجاز است. | |
| ۳. فقط از مسواک نرم استفاده کنید | مسواک زبر به پلاک آسیب میزند. | |
| ۴. آب جوش ممنوع | آب خیلی گرم یا جوش باعث تغییر شکل و خرابی پلاک میشود. | |
| ۵. سفیدکننده (وایتکس) ممنوع | سفیدکننده پلاک را تجزیه میکند و بوی آن در دهان میماند. | |
| ۶. رها کردن روی کابینت ممنوع | پلاک را بیرون از کاور رها نکنید (خطر گم شدن، جویده شدن توسط حیوان یا کودک، شکستگی). |
بایدهای نگهداری و مراقبت از ارتودنسی متحرک
در این بخش با اصولی که باید برای تمیز کردن پلاک متحرک ارتودنسی حتما رعایت کنید آشنا خواهید شد. کسی که اینویزیلاین یا سایر الاینرهای نامرئی دارد حتما باید جهت حفظ بهداشت دهان و دندان در طی ارتودنسی این نکات را رعایت کند:
1. به طور مرتب پلاک های متحرک ارتودنسی را تمیز کنید
تمیز کردن پلاک متحرک ارتودنسی باید تبدیل به یک عادت برای شما شود. روزانه دو بار این پلاک ها را تمیز کنید. می توانید زمانی که خودتان مسواک می زنید اقدام به تمیز کردنشان کنید. هر دو الاینر یا پلاک خود را با دقت و به یک اندازه به آرامی تمیز کنید.

2. هر وقت الاینر خود را در آوردید آن را تمیز کنید
پلاک را که از دهان درمی آورید، همان لحظه آن را با آب بشویید. بدون شستن دوباره آن را روی دندان نگذارید، چون پر از بزاق و باکتری است. اگر این کار را نکنید، باکتریها زیاد میشوند، جرم پشت دندانها بیشتر شکل میگیرد و دهانتان بوی ناخوشایندی می گیرد.
👋 بیشتر بخوانید: روش های ساده درمان بوی بد دهان
3. آن ها را داخل کاسه یا لیوان آب تمیز قرار دهید
شما در 24 ساعت می توانید 22 ساعت از پلاک شفاف ارتودنسی استفاده کرده و 2 ساعت آن ها را استفاده نکنید. این 2 ساعت نقش مهمی در مراقبت از ارتودنسی متحرک شما دارد. در این مدت زمان شما باید بعد از شستشوی پلاک ها آن ها را داخل یک ظرف، لیوان یا کاسه کوچک حاوی آب تمیز قرار دهید.

4. مسواک بزنید و نخ دندان بکشید
درست مانند اصول مراقب از ارتودنسی ثابت، برای تمیز کردن پلاک متحرک ارتودنسی نیز باید مسواک بزنید و نخ دندان بکشید. هر زمان که خواستید چیزی بخورید بعد از برداشتن پلاک های متحرک خود، و اتمام خوراکی، سریعا مسواک بزنید و سپس پلاک های خود را دوباره سرجایشان قرار دهید. با اینکار مانع از پوسیدگی دندان در ارتودنسی خواهید شد.
5. اینویزیلاین های خود را در کاور قرار دهید
یکی از اصول مهم مراقبت از ارتودنسی متحرک قرار دادن اینویزیلاین ها و سایر پلاک های متحرک در کیس یا کاور خودشان است. زمانی که از الاینر استفاده نمی کنید می توانید آن را داخل کاورش قرار دهید تا فراموشش نکنید و گم نشود.

6. برای تمیز کردن پلاک متحرک ارتودنسی آن ها را در محلول شستشوی توصیه شده غوطه ور کنید
هر هفته پلاک های دندان خود را در یک محلول شستشو غوطه ور کنید تا آلودگی ها و جرم های پلاک تان پاک شود. از سرکه سفید هم می توانید به عنوان محلول تمیز کننده استفاده کنید.
نوشته جدید: بررسی نظرات و تجربیات مختلف درباره ارتودنسی نامرئی
نباید های مراقبت از ارتودنسی متحرک یا تمیز کردن پلاک متحرک ارتودنسی
در این بخش نیز با برخی از کارهایی که نباید برای تمیز کردن پلاک متحرک ارتودنسی انجام دهید آشنا خواهید شد. دقت کنید که حتما از انجام این کارها طی ارتودنسی متحرک خودداری کنید.
1. از بکار بردن خمیر دندان برای تمیز کردن دستگاه خود اجتناب کنید
دستگاه متحرک شما پلاستیکی و خیلی نرمتر از مینای دندان است. بنابراین نمی تواند در مقابل سایش های خمیر دندان از خود مقاومت نشان دهد. از این رو خمیر دندان خراش های کوچکی را در مواد دستگاه متحرک شما ایجاد می کند این خراش ها محل مناسبی برای تجمع باکتری ها هستند. همچنین تغییر رنگ دستگاه و بوی بد دهان که بسیار هم ناخوشایند است از این خراش ها ایجاد می شود.
2. برای شستشوی دستگاه از مایع ظرفشویی یا صابون استفاده کنید
پس از اتمام مسواک زدن دندان ها برای شستشوی دستگاه متحرک خود از مایع ظرفشویی یا صابون استفاده کنید. این صابون معمولی خانگی باید بسیار ملایم و فاقد خاصیت اسیدی باشد. این صابون ها بسیار خوب عمل می کنند، به خصوص اگر ضد باکتری هم باشند. از طرفی مواد شوینده خانگی غیر ساینده هم هستند. آنها ضرری به دستگاه متحرک شما وارد نمی کنند. پس از مسواک زدن دستگاه خود را با آب فراوان خوب بشویید. از متخصص ارتودنسی خود بپرسید که برای مراقبت از ارتودنسی متحرک خود چه محصولاتی را پیشنهاد می دهد.
3. تنها از یک مسواک نرم برای شستشو استفاده کنید
حین نگهداری ارتودنسی متحرک بهتر است برای مسواک زدن از دو عدد مسواک استفاده کنید. یکی برای دندان هایتان و یکی نرمتر برای شستشوی دستگاه متحرک تان. امروزه برای تمیز کردن پروتز های دندان برس هایی را در نظر گرفته اند که کمی بزرگتر از مسواک معمولی است.

4. از آب خیلی گرم برای دستگاه خود استفاده نکنید
درست است که آب جوش باکتریها را از بین میبرد، اما پلاک متحرک شما را هم از شکل میاندازد. متخصص ارتودنسی با دقت و بر اساس قالب دندان تان این پلاک را ساخته تا اندازهٔ شما باشد. اگر با آب جوش بشوییدش، پلاک تاب بر میدارد و تناسبش را از دست میدهد. آن وقت نه تنها راحتی از بین می رود، بلکه دیگر نیروی درستی به دندان ها وارد نمیکند. یعنی عملاً بی استفاده می شود.
5. از سفید کننده استفاده نکنید
برخی از افراد فکر می کنند استفاده از سفید کننده ها و شوینده های اینچنینی یک راه خوب برای کشتن باکتری و تمیز کردن پلاک متحرک ارتودنسی است. اما سفید کننده ها می توانند دستگاه شما را تجزیه کنند. همچنین در مناطقی که دستگاه متحرک شما با لثه تماس دارد این تماس بی ضرر نیست. علاوه بر آن دستگاه شما بوی نافذ سفید کننده را جذب می کند و این ماده ای نیست که بخواهد در دهان شما باشد.
6. پلاک های متحرک خود را بر روی کابینت یا جاهای دیگر رها نکنید
اگر قرار است پلاک را برای چند ساعت از دهان خارج کنید، مثلاً موقع غذا خوردن، مسواک زدن یا ورزش، باید چند اصل نباید آن را روی کابین یا جاهایی که ممکن است گم شود قرار دهید. بجز مساله گم شدن بحث دسترسی بچه ها و آسیب رساندن به پلاک ها مطرح هست. در کل پلاک را از دسترس بچههای کوچک و حیوانات خانگی دور بگذارید. برای آنها چیزی شبیه اسباببازی جذاب است و ممکن است گازش بگیرند یا گمش کنند
👋 نوشته جدید: ورزش های مجاز و غیر مجاز در طول درمان ارتودنسی
سایر نکات نگهداری پلاک متحرک ارتودنسی
در صورتی که فکر می کنید پلاک ها ی متحرک دندان شما به اصلاح نیاز دارد. این کار را به دکتر ارتودنسی واگذار کنید و از دست زدن به پلاک تان اجتناب کنید. اگر در روزهای اول استفاده از پلاک با مشکل در صحبت کردن مواجه شدید فقط با تمرین و بلند حرف زدن و آواز خواندن این مشکل را حل کنید. زبان شما در روز اول استفاده از پلاک کمی جای خود را گم می کند. اما خیلی سریع مجددا جای خود را پیدا می کند و شما را در تلفظ صحیح کلمات یاری می کند.

ترشح بزاق در دو سه روز اول استفاده از پلاک بیشتر از حد معمول است. اما دهان به سرعت خود را با شرایط جدید تطبیق می دهد و ترشح بزاق نیز به وضع عادی بر می گردد. در هنگام شنا و فعالیت های شدید ورزشی پلاک را از دهان خود خارج کنید. هنگامی که پلاک در دهانتان نیست آنرا در معرض تابش مستقیم آفتاب و داشبورد گرم اتومبیل قرار ندهید )از نکات برجسته مراقبت از ارتودنسی متحرک). هنگام ملاقات با متخصص ارتودنسی دندان همیشه پلاک را با خود همراه داشته باشید.
👋 نوشته جدید: چطور شکسته شدن الاینر شفاف را مدیریت کنیم؟
پاسخ به سوالات رایج
اگر الاینرها برای مدت زیادی در ماشین بمانند، به دلیل گرمای زیاد (مخصوصا در فصل تابستان) فرم اولیه خود را از دست می دهند.
خیر شما میبایست بجز در زمان غذا خوردن یا تمیز کردن دهان و دندان، الاینرها را به طور مرتب استفاده کنید.