آشنایی با تخصص های دندانپزشکی

آشنایی با تخصص های دندانپزشکی

۵ دی ۱۳۹۶ دانستنی های ارتودنسی سوالات مرتبط (۱) نظرات

تخصص های دندانپزشکی – شما برای مشکلات  دهان و دندانتان به کدام دندانپزشک مراجعه می کنید ؟

اگر  دچار دندان درد شوید با کدام دندانپزشک ملاقات می کنید ؟

زمانی که می خواهید شلوغی و ازدحام دندان های بهم ریخته خود را ردیف کنید چه طور ؟

اگر قصد زیباتر کردن  دندان های خود را داشته باشید از کدام دندانپزشک کمک می گیرید  ؟

برای جایگزینی دندان از دست رفته خود چه می کنید ؟

هنگامی که دندان شیری فرزندتان زودتر از موعد بیفتد چه طور ؟

واقعیت این است که بسیاری از ما از گوناگونی تخصص های دندانپزشکی بی اطلاع هستیم .

این درحالی است که عموم جامعه کم وبیش با رشته های تخصصی پزشکی آشنایی دارند اما اغلب از تخصص های دندانپزشکی اطلاعات کافی ندارند .

اکثر ما از تخصص های دندانپزشکی و شاخه های آن آگاهی نداریم  و نمی دانیم کدام بیماران باید به وسیله کدام از این تخصص ها مداوا شوند .

در این مطلب ما قصد داریم به طور خلاصه به معرفی تخصص های دندانپزشکی بپردازیم  و به شما خواهیم گفت که درصورت داشتن چه مشکلاتی باید با کدام متخصص ملاقات داشته باشید .

دوره دندانپزشکی عمومی دوره ای شش ساله است که برخی از دندانپزشکان پس از پایان این مدت و درادامه  در آزمون دوره های تخصصی پذیرش دستیار ( رزیدنت ) سه  تا پنج ساله شرکت کرده وبعد از قبولی  در یکی از رشته های مربوطه متخصص می شوند .

در ایران متخصصین مورد تایید وزارت بهداشت و سازمان نظام پزشکی کلمه متخصص را در مهر طبابت خود قید می کنند .

فلوشیب های تخصصی نیز به قبولی در آزمون ورودی  و گذراندن دوره ۱۲ تا ۱۸ ماهه نیاز دارند .

متخصصین پس از گذراندن این دوره  و دارا بودن  بورد تخصصی رتبه علمی  معادل فوق تخصص دارند که در پروانه پزشکی آنها  درج می شود .

برای کدام مشکل به کدام دندانپزشک مراجعه کنیم ؟

در ابتدا شما باید بدانید گره مشکل  شما به دست چه کسی باید باز شود اکثر  دندانپزشکانی که فقط دوره دندانپزشکی عمومی را گذرانده اند  می توانند بسیاری از مشکلات مربوط به دهان و دندان را حل و فصل کنند .

در بسیاری از موارد هم که در حیطه درمان آنها نیست بیماران را به متخصص مربوطه ارجاع می دهند .

تخصص های دندانپزشکی

تخصص های دندانپزشکی که  به رسمیت شناخته شده اند  ده تخصص هستند که عبارتند از :

  • متخصص ارتودنسی (ارتودنتیست )
  • متخصص درمان ریشه (اندودانتیست )
  • متخصص بیماری های دهان و تشخیص
  • متخصص پروتزهای دندانی و ایمپلنت ( پروستودانتیست )
  • متخصص دندانپزشکی کودکان
  • متخصص رادیولوژی دهان فک و صورت
  • متخصص جراحی صورت و دهان و فک
  • متخصص جراحی لثه و ایمپلنت ( پریودانتیست )
  • متخصص دندانپزشکی ترمیمی و زیبایی
  • متخصص آسیب شناسی دهان ، فک و صورت ( پاتولوژیست دهان ودندان )

متخصص ارتودنسی (  ارتودنتیست )

ارتودنسی یکی از مهمترین رشته های تخصصی در دندانپزشکی به شمار می آید .

این رشته از اولین تخصص های معرفی شده ی  دندانپزشکی است و در سطر اول تخصص های دندانپزشکی  قرار گرفته است.

یک ارتودنتیست دوره  ۳ الی ۴ ساله رزیدنتی را پشت سر گذاشته و قادر است  جفت شدن نامناسب دندان ها را نسبت به هم  تصحیح کند .

این امر ممکن است ناشی از موقعیت نادرست دندان ها و یا فک بالا و پایین نسبت به هم باشد .

همچنین درمان های ارتودنسی ممکن است فقط موقعیت دندان ها را نسبت به هم تصحیح کند و یا باعث تغییر در الگوی رشد دو فک شود   .

درمان های ارتودنسی به دو دسته درمان با دستگاه های ثابت  و درمان با دستگاه های متحرک تقسیم می شوند .

اطلاعات بیشتر: کدام یک از انواع ارتودنسی برای من مناسب است

از طرفی / درمان های ارتودنسی به وسیله هارمونی و هماهنگی شکل ، اندازه و زیبایی دندان ها و تناسب بخشیدن با دیگر اجزای صورت می توانند به ایجاد ” لبخند زیبا ” برای افراد مختلف کمک کنند .

متخصص درمان ریشه ( اندودنتیست )

درمان ریشه

یک اندودنتیست در حقیقت متخصص درد   در دندانپزشکی است او به طور تخصصی با درمان ریشه و عصب کشی دندان های سخت سر و کار دارد .

درمان مجدد دندان هایی که قبلا عصب کشی ناموفقی داشته اند ، جراحی ریشه دندان ها ، عصب کشی دندان های بیماران خاص و حساس ، درد های پیچیده در ناحیه فک و صورت که احتمال می رود منشاء دندانی داشته باشد نیز از جمله وظایف متخصص درمان ریشه می باشد .

عوارض عدم درمان ریشه / آبسه ، درد ، عفونت شدید و در نهایت در صورت عدم درمان می تواند منجر به از دست دادن دندان شود .

ایمپلنت نیز ازجمله وظایفی است که برعهده متخصص درمان ریشه یا اندودنتیست قرار گذاشته شده است .

دوره تخصص در این رشته سه سال است .

متخصص بیماری های دهان و تشخیص

متخصص بیماری های دهان قادر است علائم ، ناهنجاری ها و بیماری های بافت های نرم و سخت دهان را تشخیص  داده و درمان کند و یکی از تخصص های دندانپزشکی است.

رزیدنتی این رشته ۳ سال است .

بیمارهای مربوط به حفره دهان  و علائم بیماری های عمومی که بروز آن در ناحیه دهان است عبارتند از :

  • سرطان دهان
  • آفت کوچک
  • بوی بد دهان
  • تغییرات دهانی ناشی از افزایش سن
  • گاز گرفتگی گونه و زخم های دهانی
  • دندان قروچه
  • تغییر رنگ بافت های دهان

متخصص دندانپزشکی ترمیمی و زیبایی

لمینت دندان

متخصصین  ترمیمی و زیبایی دندان می توانند طیف وسیعی از خدمات دندانپزشکی را انجام  بدهند .

ترمیم های پیشگیرانه  و محافظه کارانه ، تامین زیبایی ظاهری دندان ها ، ترمیم و بازسازی دندان های طبیعی ،  بلیچینگ یا سفید کردن دندان ها  با استفاده از داروهای خاص ، ترمیم  تاج دندان با مواد همرنگ دندان، لامینت چینی و آمالگام در حیطه وظایف متخصص دندانپزشکی ترمیمی و زیبایی است .

رزیدنتی این رشته نیز سه ساله است .

متخصص دندانپزشکی کودکان

دندانپزشکی کودکان

این تخصص همانطور که از نامش پیداست مربوط به پیشگیری و درمان بیماری های دهان و دندان کودکان می باشد و از تخصص های دندانپزشکی است .

مراقبت های ویژه از دوران نوزادی تا  کودکی  و حتی بلوغ ، عادات مکیدن انگشت  و پستانک ، ترمیم دندان های شیری ، روکش  دندان شیری ، استفاده از فضا نگهدار در مواقعی که دندان شیری زودتر از موعد از دهان کودک خارج شده باشد  و استفاده از مواد مسدود کننده شیارهای دندان  به منظور مقاوم سازی دندان آسیای کودک در حیطه مسئولیت های متخصص دندانپزشکی کودکان می باشد.

برای اطلاعات بیشتر به مقاله روند رویش دندان های دائمی رجوع کنید.

همچنین متخصصین این رشته می توانند در صورت لزوم دندان های  کودک تحت بیهوشی را  در اتاق عمل درمان نمایند .

دوره تخصص این رشته ۳ سال می باشد .

متخصص بیماری های لثه ( پریودنتیست )

پریودنتال

یکی دیگر از تخصص های دندانپزشکی است و متخصصین در این رشته  پس از پایان  دوران  سه ساله  تخصصی خود  قادر هستند که علائم بیماری های لثه و بافت نگهدارنده دندان را به درستی تشخیص و آنرا درمان کنند .

جراحی لثه ، تشخیص و درمان بیماری های مربوط به لثه در اثر بالا رفتن سن و یا در اثر  بیماری هایی مانند دیابت  ، جراحی افزایش طول تاج دندان ، جراحی و پیوند لثه ، در حیطه درمان یک پریودنتیست می باشد .

عدم تشخیص و درمان به موقع این بیماری ها ممکن است باعث از بین رفتن دندان ها شود .

همچنین جراحی پیوند استخوان فک و جراحی ایمپلنت نیزاز تخصص های مربوط به پریودنتیست می باشد .

متخصص رادیولوژی فک وصورت

هنگامی که شما  برای مشکل ناحیه فک ودهان و دندان تان به یک کلینیک مراجعه می کنید برای شروع درمان و قبل از هر اقدامی ابتدا دندانپزشک شما به رادیو گرافی هایی از ناحیه دهان ، دندان و فک شما نیاز دارد .

متخصص رادیولوژی فک و صورت می تواند با توجه به درخواست دندانپزشک شما رادیوگرافی های کوچک تک دندان ، چند دندان ( پری اپیکال ) سی تی اسکن های فک و صورت و MRI را در اختیار شما قرار بدهد .

دوره تخصصی این رشته ۳ سال است .

متخصص آسیب شناسی دهان ، فک و صورت ( پاتولوژیست  )

فعالیت  در این رشته  شامل تحقیق و تشخیص ماهیت بیماری ها به وسیله معاینات کلینیکی ، رادیو گرافی ، بیوشیمی و ۰۰۰ است .

این متخصصین بافت های خارج شده به وسیله جراحی را که از ناحیه فک و صورت بیماران به آنها ارسال می شود زیر میکرسکوپ در آزمایشگاه مشاهده می کنند و پس از تشخیص ماهیت  ، گزارش پاتولوژی را  برای همکاران جراح و دندانپزشک خود می فرستند .

گاهی نیز لازم است این متخصصین هنگام خارج کردن بافت ها حین جراحی حضور داشته باشند .

پاتولوژیست ها متخصصینی هستند که ارتباط مستقیمی با بیماران ندارند و تنها نمونه های ارسالی از طرف دندانپزشکان را مورد بررسی قرار می دهند .

دوره رزیدنتی پاتولوژیست ۳ سال است .

متخصص پروتزهای دندانی و ایمپلنت ( پروستودانتیست )

پروتز های دندانی

متخصص پروتز های دندانی توانایی انجام انواع پروتزهای دندانی ، ایمپلنت ، فکی و صورتی و زیبایی را دارا می باشد .

متخصص پروتز های دندانی به مباحث مربوط به انواع پروتزهای ثابت و متحرک و ایمپلنت های دندانی که خود به نوعی پروتز ثابت است می پردازد .

پروتزها ی دندانی همواره جایگزین مناسبی برای دندان از دست رفته  می باشند .

همچنین این پروتزها می توانند جایگزین قسمتی از فک که دراثر تصادف یا سرطان از بین رفته اند باشند .

این دوره تخصصی چهار ساله بوده و یک پروتزیست دندان  با مهارت کافی که دردوره  رزیدنتی خود کسب کرده است می تواند  درمان ها ی زیر را به طور تخصصی ارائه دهد :

  • پروتزهای ثابت مانند روکش های تمام سرامیک ( زیر کونیا ) ، روکش های فلز سرامیک روکش های تمام فلزی ( طلا و یا آلیاژها)
  • انواع درمان های ایمپلنت مانند ایمپلنت تک دندان و درمان های ایمپلنت پیچیده
  • درمان تخریب های شدید دندان و سایش شدید دندان ها ( دندان قروچه )
  • پروتزهای متحرک مانند دست دندان و پلاک های اکریلی و پارسیل کروم کبالت
  • پروتزهای پیچیده فک و صورت مانند پروتزهای صورت ، چشم ، گوش ، بینی
  • انواع اوردنچرها( دست دندان ) بر پایه ایمپلنت یا بر پایه دندان طبیعی
  • درمان دردهای مفصل گیجگاهی و صداههای آن
  • درمان هایی که به منظور زیبایی لبخند و با استفاده از لمینت یا لمینت بدون تراش یا روکش های فول سرام ( فاقد فلز ) انجام می شود .

علاوه بر تخصص هایی که ذکر شد شاخه های آکادمیک دیگری نیز هستند که اغلب مبتنی بر پژوهش می باشند .

دانش آموختگان در این رشته ها بیشتر در حیطه صنعتی فعالیت کرده  و یا جزو اساتید دانشگاهی می باشند .

در اینجا  ما قصد داریم یکی از این تخصص ها به طور خلاصه  برای آشنایی شما مورد بررسی قرار دهیم .

متخصص دندانپزشکی جامعه نگر

هدف از دندانپزشکی جامعه نگر آگاهی و ایجاد روش های پیشگیری و تمرین این روش ها در جامعه و آشنایی با سیستم ارائه خدمات بهداشتی و درمانی در کشور می باشد .

این متخصصین پس از پایان دوره دندانپزشکی عمومی دوره ۳ ساله تخصص در این رشته را با موفقیت گذرانده و در این رشته فارغ التحصیل می شوند .

دانش آموختگان این رشته به عنوان اساتید دانشگاهی اطلاعات لازم را به مجریان طرح آموزش می دهند .

سپس مجریان آموزش دیده برای کودکان در مهد کودک ها و دبستان ها پرونده های بهداشتی تشکیل می دهند .

مواردی که این اساتید به مجریان طرح آموزش می دهند از این قبیل است :

  • آموزش اجزاء دهان و دندان به طور کامل برای افراد بالای شش سال در مدارس
  • برنامه ریزی برای مراقبت های بهداشتی در جامعه
  • اهمیت دندان شیری
  • نحوه نگهداری از دندان ها
  • شیوه مسواک زدن صحیح
  • گرفتن تست های غربالگری

تفاوت فلوشیب با تخصص در چیست ؟

فلوشیب دوره آموزشی کوتاه مدت و محدود ی است که درزمینه تخصصی خاصی  برگزار می شود  .

این دوره ها  با طی مراحلی که مورد تایید وزارت بهداشت باشد پذیرش و اجرا می شود .

در حالی که دوره های تخصصی از طریق آزمون ورودی که مانند کنکور سراسری است برگزار می شود و مدت آن در اغلب رشته های دندانپزشکی دوره سه ساله ( در بعضی از رشته ها مثل جراحی فک وصورت بیشتر از سه سال ) می باشد  .

ناگفته نماند که در رشته دندانپزشکی برخلاف رشته های دیگر پزشکی دوره فوق تخصص نداریم .

دانشنامه ” بورد تخصصی ” در رشته های دندانپزشکی معادل فوق تخصص می باشد .

بورد تخصص یعنی چه ؟

متخصصین رشته های دندانپزشکی پس از اخذ تخصص در یک آزمون جامع شرکت کرده و بعد از قبولی در آزمون حائز دانشنامه یا گواهی بورد تخصصی خواهند شد .

همچنین افرادی که دارای بورد تخصصی هستند مجاز می باشند که به عنوان هیئت علمی در دانشگاه ها تدریس کنند .

مرتب کردن بر اساس :

سوال:
من سه تا از دندان های عقلم را کشیدم اما چهارمی نیش نهفته است.به دکتر مراجعه کردم و گفت روی عصب قرار گرفته و با کشیدنش ممکن است لبم بی حسی بگیرد که ممکن است دائمی باشد و یا ممکن است موقت باشد.و گفتن اگر واجب نیست دندانت را نکش.می خواستم بدانم اگر بخواهم ارتودنسی کنم باید حتما آن دندان عقل نهفته ام را بکشم؟

پاسخ دکتر:با سلام و احترام
گاهی اوقات بعضی از افراد ممکن است دندان عقلی داشته باشند که روی کانال عصبی باشد و به تشخیص جراح فک و صورت چون ریشه دندان عقل نزدیک عصب است امکان کشیدن آن کمی ریسک داشته باشد و معمولا این گونه دندان ها عصب فک تحتانی را نیز درگیر می کند با نظر متخصص ارتودنسی خیلی وقت ها ضرورتی بر کشیدن این دندان نیست و گاهی اوقات نیز این دندان ممکن است هم باعث آسیب ساختار مجاور دندان کناری و هم عفونت در ناحیه فک شود.طبیعتا تشخیص صحیح این مهم بر عهده یک متخصص ارتودنسی و یا یک جراح فک و صورت می باشد و معمولا عکس دقیق برای ارزیابی مجاور این دندان با عصب فکی عکس cbctمی باشد و عکس opgبرای ارزیابی این گونه دندان ها مناسب نیست.گاهی اوقات نیز ممکن است ریشه دندان ها ضرورتا نزدیک عصب نباشد که امکان تشخیص این موضوع با عکس های دقیق سی تی اسکن از ناحیه فک در برش های مختلف توسط متخصص ارتودنسی و جراح فک و صورت امکان پذیر است.

مشاهده سوال

سوال:
من سه تا از دندان های عقلم را کشیدم اما چهارمی نیش نهفته است.به دکتر مراجعه کردم و گفت روی عصب قرار گرفته و با کشیدنش ممکن است لبم بی حسی بگیرد که ممکن است دائمی باشد و یا ممکن است موقت باشد.و گفتن اگر واجب نیست دندانت را نکش.می خواستم بدانم اگر بخواهم ارتودنسی کنم باید حتما آن دندان عقل نهفته ام را بکشم؟

پاسخ دکتر:با سلام و احترام
گاهی اوقات بعضی از افراد ممکن است دندان عقلی داشته باشند که روی کانال عصبی باشد و به تشخیص جراح فک و صورت چون ریشه دندان عقل نزدیک عصب است امکان کشیدن آن کمی ریسک داشته باشد و معمولا این گونه دندان ها عصب فک تحتانی را نیز درگیر می کند با نظر متخصص ارتودنسی خیلی وقت ها ضرورتی بر کشیدن این دندان نیست و گاهی اوقات نیز این دندان ممکن است هم باعث آسیب ساختار مجاور دندان کناری و هم عفونت در ناحیه فک شود.طبیعتا تشخیص صحیح این مهم بر عهده یک متخصص ارتودنسی و یا یک جراح فک و صورت می باشد و معمولا عکس دقیق برای ارزیابی مجاور این دندان با عصب فکی عکس cbctمی باشد و عکس opgبرای ارزیابی این گونه دندان ها مناسب نیست.گاهی اوقات نیز ممکن است ریشه دندان ها ضرورتا نزدیک عصب نباشد که امکان تشخیص این موضوع با عکس های دقیق سی تی اسکن از ناحیه فک در برش های مختلف توسط متخصص ارتودنسی و جراح فک و صورت امکان پذیر است.

مشاهده سوال

از دکتر بپرسید

Question

لطفا هنگام ارسال سوال جدید به این نکات توجه فرمایید

  • برای دریافت مشاوره دقیق تر بهتر است حضوری مراجعه کنید. شما می توانید با دریافت نوبت آنلاین سوالات خود را مستقیما از دکتر درویش پور بپرسید. و همچنین از ۵% تخفیف ثبت نام آنلاین برای ارتودنسی نیز استفاده نمایید
  • لطفا از صحت اطلاعات تماس خود اطمینان حاصل کنید در غیر این صورت امکان ارسال پاسخ وجود نخواهد داشت.
  • لطفا دقت فرمایید که آدرس ایمیل www ندارد.
  • لطفا تنها سوالات مرتبط با ارتودنسی را مطرح نمایید.
Drop a file here or click to upload Choose File
Maximum upload size: 8.39MB

نظر بدهید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد. وارد کردن موارد ستاره دار الزامی است.